1. czym jest defibrylator AED i do czego służy?
AED – (ang. Automated External Defibrillator) – to urządzenie medyczne, służące do wykonania defibrylacji serca w przypadku nagłego zatrzymania krążenia. Urządzenie zostało zaprojektowane tak, by mogły z niego korzystać osoby bez wykształcenia medycznego, nawet takie, które po raz pierwszy mają styczność z AED. Warto z niego korzystać nawet jeśli wcześniej nie ćwiczyłeś. Po włączeniu AED prowadzi Cię przez akcję ratunkową wydając kolejne komendy głosowe. Wiele urządzeń posiada również animacje lub instrukcje obrazkowe.
2. Z czego składa się urządzenie?
- z defibrylatora,
- pary elektrod,
- mini apteczki (w większości modeli).
Poszczególne modele różnią się m.in. sposobem uruchamiania — w niektórych wystarczy otworzyć pokrywę, co automatycznie włącza defibrylator, w innych trzeba samodzielnie wcisnąć przycisk ON.
Defibrylatory AED występują w dwóch wersjach:
AED automatyczne – jeśli po uruchomieniu wykryje rytm wymagający defibrylacji, kilkukrotnie powtórzy komendę „Odsuń się, nie dotykaj poszkodowanego” i samo wykona wyładowanie elektryczne.
AED półautomatyczne – urządzenie analizuje rytm i, jeśli stwierdzi konieczność defibrylacji, poprosi Cię o naciśnięcie migającego przycisku, który wyzwoli wyładowanie.
3. Defibrylacja dzieci — tryb pediatryczny
Jeśli poszkodowanym jest dziecko, możesz bezpiecznie użyć AED – pamiętaj tylko o przełączeniu urządzenia w tryb pediatryczny zgodnie z jego instrukcją. Obecnie większość modeli jest wyposażona w tryb pediatryczny. W zależności od modelu uruchamia się go na kilka sposobów: przyciskiem z symbolem dziecka na urządzeniu, kluczem pediatrycznym wkładanym w odpowiednie miejsce (gniazdo) w urządzeniu, lub – w niektórych modelach – automatycznie, poprzez podłączenie dedykowanych elektrod pediatrycznych.
Jeśli dany model nie posiada takiego trybu, użyj trybu standardowego.
Dzieci powyżej 8. roku życia lub o masie ciała powyżej 25 kg potraktuj jak osoby dorosłe – AED samo dostosuje moc impulsu elektrycznego.
Ważne! W przypadku niemowląt (do 1. roku życia) nie należy używać AED, które nie posiada trybu pediatrycznego.
4. co warto wiedzieć o elektrodach o AED?
Elektrody mają postać dwóch płaskich, samoprzylepnych podkładek, które na wierzchniej stronie mają piktogramy – rysunki, na których zwykle oznaczony jest numer elektrody (odpowiednio 1 i 2) oraz miejsce przyklejenia, pokazane na rysunku klatki piersiowej poszkodowanego.
Elektrody dla osób dorosłych są większe (mają większą powierzchnię), a na rysunku oznaczona jest sylwetka osoby dorosłej. Elektrody dla dzieci są mniejsze, z oznaczoną sylwetką dziecka oraz wskazanymi miejscami przyklejenia. Istnieją też elektrody uniwersalne, które można stosować zarówno u dorosłych, jak i u dzieci – moc wyładowania jest wówczas automatycznie dostosowywana w zależności od wybranego trybu (dorosły/dziecko).
U osoby dorosłej, elektrody przykleja się w dwóch miejscach: pierwszą – w górnej prawej części klatki piersiowej (pod obojczykiem), drugą – w lewym dole pachowym. U kobiet w ciąży elektrody przykleja się analogicznie, pamiętając, by umieścić je poniżej tkanki piersiowej. Jeśli skóra poszkodowanego w miejscu przyklejenia jest uszkodzona, elektrody przykleja się w miejscu zbliżonym do zalecanego, omijając okolicę zranienia — ważne jest, by serce znalazło się pomiędzy elektrodami, umożliwiając przejście impulsu elektrycznego.
U dzieci poniżej 8. roku życia, ze względu na mały rozmiar klatki piersiowej, elektrody pediatryczne zazwyczaj umieszcza się w układzie przednio-tylnym — jedną na klatce piersiowej, drugą na plecach, zgodnie z rysunkami umieszczonymi na elektrodach.
Po przyklejeniu elektrod na gołą klatkę piersiową poszkodowanego, defibrylator samodzielnie analizuje rytm serca i – jeśli to konieczne – wykonuje defibrylację.
5. praktyczne wskazówki podczas akcji ratunkowej z AED
Podczas gdy urządzenie wykonuje analizę rytmu serca poszkodowanego, absolutnie nie należy go dotykać — może to zakłócić odczyt rytmu i wydłużyć czas analizy, co bezpośrednio wpływa na szanse przeżycia. Uważnie słuchaj poleceń AED i wykonuj je bezzwłocznie.
Pamiętaj, że aby bezpiecznie wykonać defibrylację, poszkodowany powinien leżeć na twardym, suchym podłożu — zadbaj o to, by nie leżał w wodzie, kałuży ani na mokrej powierzchni, a jego klatka piersiowa była czysta i sucha przed przyklejeniem elektrod. Możesz użyć do tego gazy z apteczki, kawałka ręcznika lub koszulki.
Elektrody przyklejamy na gołą klatkę piersiową poszkodowanego — również gdy poszkodowaną jest kobieta. Piersi powinny być całkowicie odsłonięte, by zapewnić mocne przyleganie elektrod i umożliwić wykonywanie wysokiej jakości uciśnięć klatki piersiowej.
Dane pokazują, że kobiety mają o 27% mniejsze szanse na otrzymanie pomocy od świadków zdarzenia, niż mężczyźni w tej samej sytuacji. Główną przyczyną są obawy osób udzielających pomocy związane z koniecznością odsłonięcia klatki piersiowej i strach przed dotykiem, oceną czy oskarżeniem.
Pamiętaj, że przede wszystkim ratujesz życie. Odsłonięcie klatki piersiowej w celu wykonania RKO lub przyklejenia elektrod AED jest działaniem ratunkowym, nie naruszeniem nietykalności. Osoba udzielająca pierwszej pomocy jest chroniona prawnie — nie grozi jej odpowiedzialność karna za działanie w celu ratowania życia.
6. Gdzie znaleźć AED?
- AED najczęściej można znaleźć w budynkach użyteczności publicznej – urzędach, bankach, galeriach handlowych, ośrodkach zdrowia, szpitalach, OSP lub transporcie publicznym.
- Miejsce, w którym znajduje się AED, oznaczone jest charakterystyczną tabliczką przedstawiającą serce z symbolem błyskawicy na zielonym tle, z napisem AED (zobacz zdjęcie poniżej).
- Aby zlokalizować najbliższe AED, możesz też skorzystać z aplikacji mobilnej – np. Pierwszy Ratownik (1R). Aplikacja wskaże położenie urządzenia i poprowadzi cię do niego najkrótszą drogą, podając orientacyjny czas dojścia.
W Polsce obowiązek rejestracji AED nie jest prawnie uregulowany – jego posiadanie jak również udostępnienie zależy wyłącznie od woli właściciela. Zachęcamy jednak wszystkich posiadaczy urządzeń do zapewnienia do nich dostępu przez całą dobę, 7 dni w tygodniu. Nagłe zatrzymanie krążenia może zdarzyć się o każdej porze – każda minuta zwłoki zmniejsza szanse na przeżycie poszkodowanego.
Warto sprawdzić gdzie w Twoim najbliższym otoczeniu znajduje się AED, by zaoszczędzić cenny czas gdy zajdzie potrzeba jego użycia. Wskaż jego lokalizację swoim bliskim – dzieciom, rodzicom, przyjaciołom. Jeśli wyjeżdżasz na wakacje lub zmieniasz miejsce pobytu – wystarczy kilka kliknięć, by sprawdzić gdzie się znajduje najbliższe urządzenie. Dzięki temu w sytuacji kryzysowej dotrzesz do niego sprawnie, bez zbędnej straty czasu.
7. Odporność defibrylatorów na warunki zewnętrzne
Defibrylatory AED to sprzęt przenośny, dlatego producenci testują je pod kątem odporności na upadek z określonej wysokości na dowolną powierzchnię. Wartości te różnią się w zależności od modelu – od 1 m do 1,5 m.
Obecnie standardem dla urządzeń AED jest klasa ochrony min. IP55, co oznacza wysoką odporność na pył oraz na zachlapanie wodą pod ciśnieniem. Dzięki temu urządzenia można bezpiecznie stosować zarówno wewnątrz pomieszczeń, jak i na zewnątrz, w warunkach zapylenia czy niekorzystnej pogody.
Dodatkowo, urządzenia montowane na zewnątrz umieszczane są w odpowiednich szafkach/kapsułach, które utrzymują optymalne środowisko pracy dla defibrylatora — najczęściej wyposażonych w grzałkę utrzymującą stałą temperaturę wewnątrz, niezależnie od mrozów, upałów, deszczu czy śniegu na zewnątrz.
na zakończenie
Jeśli w Twojej okolicy brakuje AED — zgłoś ten pomysł lokalnym władzom, np. w Urzędzie Gminy lub pracodawcy. Im więcej takich głosów, tym większa szansa na zakup urządzenia. To ważny krok w stronę zwiększania bezpieczeństwa społeczności i możliwości szybkiej reakcji gdy zajdzie potrzeba.
Jeśli chcesz wyposażyć siebie, swoich bliskich lub firmę w sprzęt ratujący życie — odwiedź nasz sklep internetowy lub skontaktuj się z nami bezpośrednio. Jesteśmy tu po to, by pomagać Wam budować Waszą bezpieczną przestrzeń.
Link bezpośrednio do naszego sklepu internetowego znajdziesz poniżej:
Defibrylatory AED i akcesoria – Skilled at Safety – ratowacze.pl


