Ileż razy w swoim życiu słyszałam słowa: trzeba zrobić „usta-usta” wypowiadane w formie żartu, ale jednocześnie sugerujące, że ów akt poświęcenia drugiej osobie znajdującej się w chwilowo błahej wtedy potrzebie mógłby znacznie pomóc, przywrócić lepsze samopoczucie, wręcz uzdrowić. To, co zwykle wydaje się jedynie zabawnym określeniem, w obliczu realnego zagrożenia życia — jak Nagłe Zatrzymanie Krążenia — dla poszkodowanego zyskuje zupełnie nowy wymiar.
Słynne usta-usta to nic innego jak skuteczna wentylacja poszkodowanego, która w połączeniu z wysoko jakościowymi uciskami klatki piersiowej w resuscytacji krążeniowo-oddechowej ma kluczowe znaczenie. Oddechy ratunkowe umożliwiają dostarczenie tlenu do organizmu osoby z nagłym zatrzymaniem krążenia, znacząco poprawiając jej rokowania, jednak nie są obowiązkowe. Wymagają wcześniejszego przeszkolenia, dlatego jeśli zdecydujesz się je wykonywać, warto pamiętać o kilku istotnych zasadach:
- Podczas wykonywania oddechów ratowniczych podawaj tylko tyle powietrza, aby klatka piersiowa poszkodowanego widocznie się uniosła. Unikaj nadmiernej wentylacji i dostosuj objętość oddechu do wieku oraz budowy ciała poszkodowanego.
- Weryfikuj unoszenie klatki piersiowej poszkodowanego. Jeśli mimo 2 prób nie jesteś w stanie wykonać skutecznych oddechów, rozważ obecność ciała obcego powodującego niedrożność dróg oddechowych.
- Chroń siebie – stosuj atestowane maski do wykonywania wdechów. Są wyposażone w filtry jednokierunkowe i wykonane z materiałów chroniących Cię przed płynami ustrojowymi poszkodowanego.
- Jeśli jesteś przeszkolony w wykonywaniu oddechów ratowniczych, to wykonuj naprzemiennie 30 uciśnięć klatki piersiowej i 2 skuteczne oddechy ratownicze w przypadku, gdy poszkodowanym jest osoba dorosła.
- W przypadku dzieci podawanie wdechów jest bardzo ważne, dlatego resuscytację rozpocznij od 5 wdechów ratowniczych i kontynuuj uciski klatki piersiowej w schemacie 15 ucisków :2 wdechy ratunkowe.
- Jeśli nie jesteś przeszkolony w wykonywaniu oddechów ratowniczych, uciskaj klatkę piersiową bez przerw.
Jak technicznie wykonać oddech ratowniczy?
- Połóż jedną dłoń na czole poszkodowanego, a dwa palce drugiej dłoni na jego żuchwie i odegnij głowę do tyłu – to udrażnia drogi oddechowe.
- Zaciśnij palcami nos poszkodowanego.
- Szczelnie obejmij swoimi ustami jego usta – najlepiej przez maseczkę lub maskę do RKO.
- Wdmuchnij powietrze tak, jak przy normalnym wydechu – przez około jedną sekundę – i obserwuj, czy klatka piersiowa się unosi.
- Pozwól na wydech, a następnie wykonaj drugi oddech i od razu wróć do uciśnięć klatki piersiowej.
Przerwa w uciśnięciach na wykonanie dwóch oddechów powinna być jak najkrótsza. Jeśli klatka piersiowa się nie unosi, przy kolejnym oddechu popraw odchylenie głowy – ale nie wykonuj więcej niż dwóch prób, zanim wrócisz do uciśnięć.
Kiedy oddechy ratownicze są szczególnie ważne?
U dzieci zatrzymanie krążenia najczęściej ma przyczynę oddechową, dlatego resuscytację zaczyna się od 5 wdechów ratowniczych. Podobnie jest u osób wyciągniętych z wody – przy podtopieniu brak tlenu jest główną przyczyną zatrzymania krążenia. Jeśli masz wątpliwości, czy poszkodowanego traktować jak dziecko czy dorosłego – zastosuj schemat dla dorosłych.
Maseczka czy maska kieszonkowa?
Najprostszą ochroną jest foliowa maseczka z filtrem – mała i lekka, zmieści się w portfelu albo w breloku przy kluczach. Maska kieszonkowa obejmuje usta i nos, ma zawór jednokierunkowy z filtrem i ułatwia szczelne przyleganie. Obie znajdziesz w kategorii maseczki do RKO. Oddechy ratownicze z maską ćwiczymy na fantomach na naszych szkoleniach z pierwszej pomocy.

